Yerel Yönetimler

[Songül Tutal]

YEREL (YERİNDEN) YÖNETİMLER
*Adem merkeziyetçilik de denir.
*Türkiye’de yerel yönetimler idari özerkliğe sahiptir.
*Bir yerdeki mahalli müşterek (yerinden) ihtiyaçlarını daha iyi karşılanması, hizmetlerin daha yerinden verilmesi, böylece ihtiyacı daha çabuk ve daha hızlı ve ihtiyaç daha iyi bilir şekilde hizmet verilmesini sağlar.
*Kendi özel bütçesi vardır. Yarından yönetimlerin mali işlemleri Sayıştay tarafından denetlenir.
*Merkezi yönetimden farklı olarak yerel seçimlerle boşa gelirler.(5 yılda bir)
*Özerklik söz konusudur. (Burada siyasi özerklik değil de idari özerklik daha fazladır.Ulusal bir politika vardır. Her yerel yönetim kendine has bir politikası yoktur. Politikalar merkezi yönetim bakanlıkları aracılığı ile uygulanır, siyaset üretmezler idari anlamda hizmet verirler.)
*Demokrasiyi yerelde sağlayıp bütüne yaymak gibi bir amaçla ortaya çıkar.
*Merkezi yönetim yerel yönetimler üzerinde idari vesayet hakkına sahiptir.
*İdari yerelleşme ve siyasi yerelleşme olmak üzere ikiye ayrılıyor genelde idari yerelleşme boyutu kullanılıyor.
İDARİ YERELLEŞME: Yönetsel hizmetlerinin sunumu ile ilgili yerelleşmedir. Örn: Belediyeler.
SİYASİ YERELLEŞME: Eyaletler, federasyonlar gibi yerlerde siyasilerin seçimi ile yerel hale gelen bir yapıdır.
Türkiye’de siyasi özerklik Türkiye’nin siyasi ve coğrafi konumundan ve terör gibi olumsuz durumlardan dolayı tehlikeli görülür.
Türkiye’deki yerelleşme hareketleri her zaman İdaridir. Siyasi bir özelliği yoktur. İdarenin bütünlüğü kapsamında merkezi yönetim kontrolü altındadır. Tam bir özerklik yoktur. Genelde de idari boyutu kullanılır.
*İdari anlamda her şeyi tek bir merkezden yönetmek yerine birçok hizmeti yerele devretmenin hem merkezin yükünü azaltacağı hem de o hizmetin daha iyi verileceği düşünülüyor.
*Üniter devletlerde;
Merkezi yönetim ve yerel yönetimler vardır. Merkezi yönetim dili, kültürü aynı olan çok çoka aynı kültürden insanların barındığı ülkeler için uygundur. Türkiye üniter devlettir.
*Federal devletlerde;
Merkezi yönetim, yerel yönetimler ve eyaletler vardır. Üniter devletlere göre daha esnektirler. Dini, kökeni farklı olan, geniş coğrafyalarda olan ülkeler için daha uygundur.
HİZMET YÖNÜNDEN YERİNDEN YÖNETİM:
-Belirli alanlarda uzmanlaşmış Birimlerdir. – Yöneticileri insiyatif alabilmektedir.
Örn: üniversiteler,barolar, kitler…
YER YÖNÜNDEN YERİNDEN YÖNETİM:
-Merkezi yönetime bağlı değildirler.
-Yerel seçimler ile birlikte seçilirler.
-Kararlarda, organlarda ve bütçede özerklik söz konusudur.
Örn:Belediyeler, il özel idareleri, köyler.
YERİNDEN YÖNETİMİN YARALARI VE SAKINCALARI:
Genellikle Yerinden yönetimin yararları merkezden yönetimin sakıncalarıdır diyebiliriz.
YARARLARI;
# Kırtasiyecilik ve Bürokrasinin Azalması,
# Yerel Yerinden Yönetimin Demokratik İlkelere Uygundur. Çünkü halk kendi yöneticisini kendisi seçiyor.
# Hizmetlerin Gereksinimlere Uygun Yürütülmesi (farklı bölgelerin ihtiyaçları da farklılaşabiliyor. Her bölgenin ihtiyacına ayrı hizmet gerekebiliyor.)
SAKINCALARI;
# Ülke Bütünlüğünün ve Milli Birliğin Sarsılma Tehlikesi,
# Partizanca Uygulamalara Yol Açması,
# Hizmetlerin Yeknesak Bir Biçimde Yürütülmemesi,
# Mali Denetimdeki Güçlükler.

[Songül Tutal]

YEREL YÖNETİMLER
DEMOKRATİK BOYUTU;
Halkın yönetime katılabilmesi,idarecinin denetlenebilmesi ve temsilcileri ile kararlara etki edebilmesi yönetimin demokratik boyutunun etkisidir.
Yerel yönetimin demokrasi boyutunda KATILIM değeri çok önemlidir.
FONKSİYONEL BOYUTU;
Etkin olmalıdır. Daha az kaynak kullanma, ihtiyaçların daha hızlı tespiti ve az kaynakla çok hizmet vermek gibi değerler yönetimin fonksiyonel boyutudur.
Yerel yönetimin fonksiyonel boyutunda ETKİNLİK ve VERİMLİLİK çok önemlidir.
Etkinlik: Çözüme hemen kavuşturmaktır.
Verimlilik: Çözümü daha az kaynakla sağlamaktır.
Bunlar dışında özerklik, özgürlük, yerindenlik ve yeniden paylaşım gibi değerler de vardır.
* ÖLÇEK EKONOMİLERİ= Üretimde artış oranı maliyetlerde artış oranından daha yüksek olması durumudur.
Hizmetler ne kadar yerel?
Hizmet ve maliyet ölçütü, hizmetlerin verimliliği, faydası, ne kadar yararlı olduğu.
Mahalli müşterek ihtiyaçların merkez mi yerel mi olduğunu anlamak için 2 ölçek var:
-Hizmetin faydasının yayıldığı alan
-Ekonomik ölçüt
YER YÖNÜNDEN YERİNDEN YÖNETİM
-Belediyeler
-İl Özel İdareleri
-Köyler
BELEDİYELER ORGANLARI
Belediye Başkanı= Yürütme organıdır. Yönetimin başıdır. En üst amir olarak idare etmek, personeli atamak, meclis ve encümene başkanlık etmek gibi görevleri vardır.
Belediye Meclisi= Belediye yönetiminin karar organıdır. Bölgenin büyüklüğüne göre 9-55 kişiliktir.
Belediye Encümeni= Belediyenin yürütme ve danışma organıdır.

[Mehtap Doğan]

Özerklik:siyasi özerklik görülmezken idari özerklik görülür.özerklik anayasaya uygun olmalıdır.Özerklik,yönetim organları seçimle iş başına gelir.Merkeze bağlı değillerdir kendi meclisleriyle karar alırlar.Harcamaya merkez karışamaz.Üratilen politikaların uygulamasında bütçe önemlidir.Yerel yönetimde harcamada özerk olmalıdır Yerel yönetimde özerkliğin düşünsel kaynağı Avrupa Birliğinden ve Avrupa ülkelerinden gelmektedir.sürdürülebilir kalkınma sosyal, yardımlaşma ve dayanışma,saydamlık,hesap sorma,hesap verme,katılım,yönetişim ve yerinden yönetim,kent kaynaklarının etkin ve verimli,adil kullanılması,demokrasi ve uzlaşma gibi kavramlar yerel yönetimde kullanılır.Refah belediyeciliği vatandaşlarına sosyal güvenlik sağlayan ihtiyacı olan vatandaşlara sosyal güvenlik sisteminde vatandaşlara minimum haklar eğitim, sağlık hakkı gibi minimum hakları devletçe sunan bir yapıdır.sosyal yardımlara önem veren belediyedir.Belediye nin özel işletmelere el atması ve kâr sağlamasına işletme belediyeciliği denir.Yerindenlik:yerel yönetim tanımının en ufak birimidir.hizmetlerin bölüşümünde halka yakınlık ölçütünü esas almaktadır.Bir hizmetin üretim ölçeği genişledikçe,üretimde artış oranının maliyetlerde ki artış oranından daha yüksek olması sonucu doğuran bir etki yapıyorsa buna”ölçek ekonomileri” denir.ölcek genişledikçe yerelden merkeze doğru genişleme olur.Mahalli Müşterek ihtiyaçların merkezi ya da yerel ihtiyaç olmasını belirleyen ölçütler:1)hizmetin faydasının yayıldığı alan 2) ekonomik ölçek tır.Günümüzde yerel yönetimler: BELEDİYELER:nüfusumuzun %80i belediye sınırları içinde yaşamaktadır.Türkiye de iki çeşit belediye bulunmaktadır:1)belediye kanununa göre kurulan ve çalışan belediyeler 2)yalnızca büyük kentlerde faaliyet gösteren ve farklı bir statüye tabii olan Büyükşehir Belediyeleridir.Belediyenin görevleri:belediye hizmetleri vatandaşlara en yakın yerlerde ve en uygun yöntemlerle sunulur,belediyenin görev,sorumluluk ve yetki alanı belediye sınırlarını kapsar.Belediyenin organları:belediye başkanı belediye yönetiminin başı ve yürütme organıdır.görev ve yetkileri:en üst amiri olarak idare etmek,belediye personelini atamak, stratejik plana uygun olarak yönetmek bütçeyi uygulamak Belediye Meclisi belediye yönetiminin karar organıdır.görevleri: stratejik plan ile yatırım çalışma programlarını ,belediye faaliyetlerinin ve personelinin performans ölçütlerini görüşmek ve kabul etmek,belediye tarafından çıkarılacak yönetmelikleri inceleyip onaylamaktır.Belediye Ercümeni belediyenin yürütme ve danışma organıdır. görevleri:kanunlarda öngörülen cezaları vermek,umumi açık yerlerin açılış ve kapanış saatlerini belirlemektir.

[Anonim]

Yerel ihtiyaçların daha iyi karşılanması, ihtiyaca daha hızlı hizmet verilmesini savunur.
idari yerelleşme ve siyasi yerelleşme olarak ikiye ayrılır.

> İdari yerelleşme:
Özerktir. Müstakil bütçeleri vardır. İki çeşit idari yerinden yönetim vardır. Birincisi fonksiyonel (hizmet) yerinden yönetim, ikincisi coğrafi (yer) yerinden yönetimdir.
> Siyasi yerelleşme:
Siyasi adem-i merkeziyetçilik olarak da bilinir. Daha çok federal ülkelerde görülen idare biçimidir.

Yerinden yönetim sisteminin yararları:
– Demokratik ilkelere uygunluğu
– Kırtasiyecilik ve bürokrasinin azalması
– Hizmetlerin gereksinimlere uygun yürütülmesi

Yerinden yönetim sisteminin sakıncaları:
– Ülke bütünlüğünün ve milli birliğin sarsılması tehlikesi
– Partizanca uygulamalara yol açması
– Mali denetimdeki güçlükler

Yerel Yönetimlerin Dayandığı Değerler:
1- Demokrasi
2- Özerklik
3- Yeniden paylaşım
4- Yerindenlik : ölçütleri, “hizmet ve maliyet alanı” ölçütü ve “ekonomik” ölçüttür.

3 tür yerel yönetim vardır. Bunlar:
1) Belediyeler
– Büyükşehir belediyeleri
– Çalışan belediyeler
2) İl özel idareleri
3) Köyler

1. BELEDİYELER:
Belediyenin organları belediye başkanı, belediye meclisi ve belediye encümenidir. Belediye başkanı yönetimin başı ve yürütme organıdır. Belediye meclisi karar organıdır. Belediye encümeni ise yürütme ve dayanışma organıdır.
Belediye örgütü yazı işleri, mali hizmetler, fen işleri ve zabıta birimlerinden oluşur.

2. İL ÖZEL İDARELERİ:
İl özel idareleri organları vali, il genel meclisi ve il encümenidir. Vali il özel idaresinin başı ve yürütme organıdır. İl genel meclisi karar organıdır. İl encümeni ise daha çok yürütmeye ilişkin fonksiyonları olan bir organdır.
il özel idaresi personeli vali tarafından atanır. Hem iç hem de dış denetim yapılır.

3. KÖYLER:
Köy kanunu Cumhuriyetin ilk yerel yönetim kanunudur. Organları ise muhtar, köy derneği ve köy ihtiyar meclisidir. Muhtar köy idaresinin başı, köyün temsilcisi ve yürütme organıdır. Muhtarın görevleri devlet işleri ve muhtarın köy işleri olarak ikiye ayrılmıştır.

[Beyza Yağmur mantır]

Yerelleşme yerel ihtiyaçların daha iyi karşılanması ihtiyacı daha çabuk ve hızlı karşılama
İdari yerelleşme(Türkiye de her zaman bu)
Siyasi özerklik yoktur
Sadece yönetsel belediyenin hizmeti
Siyasi yerelleşme eyalet ve federasyonlarda vardır
Yerel yönetimlerde herşeyi merkezden yönetmek yerine yerlere devredilmesi hem ihtiyacı daha iyi karşılar hemde merkez yükünü hafifletir (ihtiyaçların daha kolay bildirilmesi karşılanması daha kolay)
SİYASİ YERİNDEN YÖNETİM
daha çok federal eyalet ülkelerinde görülür
Yasama yürütme sadece başkan da var
Daha esnek ve hareket kabiliyeti yüksek
İDARİ YERİNDEN YÖNETİM
İdari yerinden yönetim de idari özerklik daha fazla
Müstakil bütçesi vardır
Seçimle iş başına gelir
Tamamen serbest ve dokunulmaz değildir
FONKSİYONEL (HİZMET) YERİNDEN YÖNETİM
AMAÇ HİZMETİM DAHA RASYONEL ÇABUK VE VERİMLİ OLMASIDIR
YER YÖNÜNDEN YERİNDEN YÖNETİM merkez idareye bağlı olmayan karar organı seçimle iş başına gelen dir
Karar organ ve bütçede özerklik söz konusudur
Belediye il Özel idareleri köyler yerel özelliklere sahip yer yönünden yerel yönetimdir
YEREL YÖNETİM SAKINCA VE YARARLARI
YEREL YERİNDEN YÖNETİMİN DEMOKRASİ İLKELERİ UYGUNLUĞU
Demokratik esaslara daha uygun düşmektedir çünkü halkın seçtiği kişiler vardır ve halkın ihtiyaçlarına daha çok hitap eder
Daha yerel aktörleri içeren şeyler sorunları daha iyi anlayabilme
Kırtasiyecilik ve bürokrasinin azalması ahalle ihtiyaçları iyi bilirsek daha hizmet verebiliriz bilmezsek verdiğimiz hizmetten eksik olur
Hizmetlerin gereksinimlere uygun yürütülmesi her yerin ihtiyaçları farklıdır
YERİNDEN YÖNETİM SAKINCALARI
Ülke bütünlüğü ve birliğinin sarsılması
Partizan uygulamalara yol açması yani asıl amacı bırakıp oy potansiyeline göre davranılması
Hizmetlerin dengesiz yürütülmesi bu da belediye imkanların farklılığı ile alakalı bir durumdur
Mali denetim ile güçlük devlet ve yerel yönetim arasındaki denetleme güçlüğüdür
Anayasa üçtür yerel yönetimden bahseden il Özel idare belediye ve köy
Mahalli şartlar farklıdır çünkü halkın ihtiyaçları sorun ve ihtiyaçları da farklıdır
Fonksiyonel ve demokratik boyutu vardır fonksiyonel boyutunda daha çok ihtiyaçlarını tespit edilmesi ve verimlilik esastır (ETKİNLİK VE VERİMLİLİK)
DEMOKRATİK BOYUTUNDA İSE HALKIN SEÇMESİ OY VERMESİ DAHA ÖN PLANDADIR HALKIN KATILIMI DAHA ÖNEMLİDİR (KATILIM)

[Seda Demirkan]

Yerel Yönetim: Yerel ihtiyaçların daha iyi karşılanmasını amaçlar. İhtiyaçlara daha çabuk ulaşılmasını, iyi bir hizmeti hedefler. Seçimle belirlenir ve seçimler beş yılda bir yapılır.
Yerel yönetimler ikiye ayrılır;
1-İdari Yerinden Yönetim: Seçimle belirlenir. Daha yaygındır. Yönetseldir, yönetimde özerklik vardır. İdari yerinden yönetim de; fonksiyonel yerinden yönetim (hizmet), coğrafi yer yerinden yönetim olmak üzere ikiye ayrılır. Fonksiyonel yerinden yönetimde uzmanlaşmış birimler vardır. Baro, Üniversite Kit. Coğrafi yerinden yönetimde seçmenler oyuyla belirler. Merkezi yönetime bağlı değildir. (Belediye, il özel idareler)
2-Siyasi Yerinden Yönetim: Yasama, yürütme, yargı etkisine sahiptir. Eyaletler, federasyonlar.
Yerel Yönetimin Yararları: Yerel yerinden yönetimin demokratik ilkelere uygunluğu, kırtasiyecilik ve bürokrasinin azalması, hizmetlerin gereksinimlere uygun yürütülmesi.
Yerel Yönetimin Sakıncaları: Ülke bütünlüğünün ve milli birliğin sarsılma tehlikesi, partizanca uygulamalara yol açması, hizmetlerin dengesiz bir biçimde yürütülmesi, mali denetimdeki güçlükler.
Yerel Yönetimin Dayandığı İlkeler
Demokrasi: Halkın yönetimi takip etmesi ve katılması. Özgürlük , katılım, etkinlik ve verimliliğe önem verir.
Özerklik: Kendi kendine yetebilirlik, yönetimde serbestlik.
Yeniden Paylaşım: Devlet; kaynakları, insan ve kurumlar arasında dengeli paylaşmaktır.
Yerindelik: Verdiği hizmette verimliliğin çok olması önemlidir. Halka yakınlığı ölçüt alır. En küçük birimdir.
-Hizmetin faydasının yayıldığı alan ve ekonomik ölçek, mahalli müşterek ihtiyaçlarını diğer yardımlardan ayıran noktalardır.
Anayasada üç çeşit yerel yönetim vardır; belediye, il özel idaresi, köy
GÜNÜMÜZDE YEREL YÖNETİMLER
BELEDİYELER : Belediyenin Organları ve Görevleri
Belediye Başkanı: Yürütme organıdır. Karar organı meclistir.
Belediye Meclisi: Bütçeyi meclis kabul eder, başkan da uygular. Belde, kasaba ya da kente göre değişir.
Belediye Encümeni: Yürütme-danışma organıdır.

[ahsen kar]

YEREL YÖNETİMLER: yerel yönetimlere en uygun hizmet alanı büyüklüğü, bu birimlerin sayılarının arttırılması ve yapabilecekleri en uygun işleri onlara bırakmak etkenliği sağlar

yerel yönetimler iki şekilde ele alınır.

1.SİYASİ YERİNDEN YÖNETİM:
_ Ademi merkezcilik
_federal ülke ve konfederal
_Almanya, İsviçre, ABD
_çok yaygın değildir.
_federal devletin yasama, yürütme ve yargı gücüne sahipken federe devlet içinde yer alan yerel yönetim birimlerinin bu hakkı yoktur.
_Türkiye de yoktur.

2.İDARİ YERİNDEN YÖNETİM:
_Türkiye de yaygın bir şekilde uygulanır.
_birimleri özerktir.
_müstakil bütçeleri vardır.
_bu birim kendi organları tarafından yönetilmektedir.

İDARİ YERİNDEN YÖNETİMİN İKİ KISMA AYRILIR.
1.fonksiyonal(hizmet) yerinden yönetim:
_yönetimin bazı işlevleri daha teknik ve daha uzmanlaşmıştır.
_amaçları rasyonel, çabuk ve verimli yürütmeyi sağlamaktır.
_Üniversiteler, KİT ler , sanayi ve ticaret odaları

2. çoğrafi (yer) yerinden yönetim:
_cumhurbaşkanı değil halk seçer.
hizmetlerde ,kararlarda, organlarda ve bütçede özerklik söz konusudur.
_köyler

YEREL YÖNETİMLERİN SAKINCALARI VE YARARLARI
_kırtasiyecilik ve bürokrasinin azalması(YARAR)
_hizmetlerin gereksinimlere uygun yürütülmesi(YARAR)
_ülke bütünlüğün ve milli birliğin sarsılma tehlikesi (SAKINCA)
_hizmetlerin yeknesak bir biçimde yürütülmemesi (SAKINCA)
_partizancı uygulamalara yol açması (SAKINCA)
_mali denetimdeki güçlükler(SAKINCA)

[Yazar]

Yazılar